Wani dutsen sararin samaniya da aka gano a Mali a shekarar 2022 ya zama tsohon bako daga Mars. NASA ta bayyana ranar 29 ga Oktoba cewa masu binciken Teghaza 001 sun gano shaidar cewa ya samu fiye da shekaru biliyan 4.1 da suka gabata. Wannan yana ba da damar fahimtar farkon bawon duniyar.
Da farko, masana sun tabbatar da asalinsa ta hanyar nazarin nau'o'in sinadarin oxygen da ake kira isotopes. Wadannan suna iya zama kamar alamomin tantance asalin abu. Abin mamaki ya bayyana daga baya, lokacin da siffofin ma'adanansa suka nuna tarihin da ya fi abin da dubawar farko ta nuna tsawo da sarkakiya.
Dutsen yana da haduwar ma'adanai da suka samu yayin da narkakken dutse yake sanyaya. Masana sun yi amfani da lu'ulu'un zircon da wasu ma'aunai wajen binciken shekarunsa. Sakamakon ya nuna cewa ruwa ya sauya dutsen kimanin shekaru biliyan 4.1 da suka wuce; saboda haka samuwarsa ta riga wannan canjin.
Wata hanyar gwaji ta ba masana damar binciken kwayoyin ma'adinai a karamin yanki ba tare da narkar da dukan samfurin ba. Wannan yana da amfani domin irin wadannan duwatsu daga Mars ba su da yawa. Adana su yana barin damar wasu dakunan bincike su sake gwada sakamakon da sabbin na'urori.
Ba a san takamaiman wurin da Teghaza 001 ya fito a Mars ba. Masana sun gano yankuna masu yiwuwa wadanda ma'adanansu da sinadaransu suka yi kama da samfurin, musamman a tsaunukan kudancin duniyar. Amma wannan kamanceceniya ba ta tabbatar da inda bugun wani abu ya fitar da dutsen daga Mars ba.
Wannan bincike yana magana ne game da dutse, ruwa da tarihin duniyar, ba sanarwar gano rayuwa ba. Karin bincike zai duba abin da samfurin zai iya bayyana game da tsoffin yanayin Mars. Ganowarsa a Mali kuma ya nuna yadda binciken hamadar Afirka zai iya taimaka wa kimiyyar sararin samaniya ta duniya.